پرونده مدیریت رنج کودکان

لطفا بچه ها را لای پرقو بزرگ نکنید؟!

اشاره به مصادیق رنج های مفید در کودکی
26 مرداد 1399

 

 

در مقاله قبل راجع به مقوله رنج و مدیریت رنج در دوران کوکی صحبت کردیم، در این نوشتار به بررسی اجمالی دومین مصداق رنج یعنی بحث صبر و انتظار می پردازیم.

انتظار کشیدن برای برآورده شدن خواسته ها متناسب با سن، یکی دیگر از مصادیق رنج است. مقوله ای که درآن  بحث نیاز و خواسته مطرح می شود. نیاز به خوراک پوشاک، خواب، محبت، امنیت، توجه ، سلامتی و… جزو نیازهای ضروری واولیه هر انسانی هستند که می بایست بدون قید و شرط تامین شوند.

 

 

نهال صبر و مقاومت از کودکی جوانه می زند

 

نیازی که به قید ضروری بودن آن را از مقوله صبر بی نیاز نمی کند و می توان در آن کودک را به صبر ترغیب نمود و مسئله صبر را با او تمرین کرد. به طور مثال اگر نزدیک زمان آوردن وعده غذا باشد و کودک اظهار گرسنگی کند، در این مورد والدین عجول سریع لقمه کوچک برای کودک می‌گیرند، یا با دادن خوراکی مانع تمرین صبر کودک بر گرسنگی و صبر بر آماده کردن وسایل و لوازم سفره برای جمع شدن اعضای خانواده می شوند، در صورتی  که این مورد یکی از فرصت‌های خوب برای تمرین صبر است ،مثل انتظار برای آمدن پدر خانواده برای غذا خوردن… البته باید در نظر گرفته شود که این انتظار در حد توان، طاقت و متناسب با سن کودک باشد.

 

 

مثال دیگری این که، ممکن است ما در مسیر رسیدن به منزل باشیم و فرزند ما طلب آب می کند. از آنجایی که ما احساس می‌کنیم که او نباید تشنگی بکشد و سریعاً باید به آب برسد، اقدام به تهیه یک بطری آب معدنی برای او می کنیم تا مبادا کمی انتظار بکشد، در حالی که می شود با کمی از یک تا بیست شمردن و کمی شعر خواندن و بازی کردن در حد توان و تحمل کودک، صبر برای رسیدن به خانه را به او آموزش دهیم. البته تاکید می شود، این انتظار باید در قالب بازی باشد و لازم به توضیح و تفصیل کلامی برای کودک نیست.

 

 

مردان و زنان مقاوم فردا کودکان صبور امروز

 

 ما در آینده از فرزندمان انتظار صبر و مقاومت در برابر مشکلات و ناملایمات زندگی را داریم واین میسر نمی شود مگر از راه تمرین صبر بر سختی و مشکلات در دوران کودکی با رعایت شرایط سنی و توان کودک. در بحث امور دینی و مسائل شرعی و احکام، زمانی که فرزند ما به سن تکلیف و روزه گرفتن می رسد، تمرین خوبی برای صبر و تجربه کمی تشنگی و گرسنگی می باشد.

 

 

اما خواسته ها دامنه وسیعی دارند، مثلاً کودک ممکن است در موقعیتی هم بستنی می‌خواهد هم کیک، این جا برای تمرین صبر و قناعت به او فرصت انتخاب می دهیم. قرار نیست ما همیشه همه چیز را با هم داشته باشیم، حتی در موارد ریز و کوچک مثل خرید خوراکی ،خرید وسایل و…. برای مثال کودک اسباب بازی درخواست می کند و والدین سعی می کنند در اولین فرصت ممکن آن اسباب بازی رابرای او تهیه کنند، در حالی که این  مسئله و بر آورده کردن نیاز کودک به سرعت با واقعیت‌های پیش رو، که کودک در آینده با آن ها مواجه خواهد شد تطابق ندارد.

 

 

بعضی والدین تصور می کنند انتظار کشیدن کودک برای رسیدن به خواسته ها، باعث ایجاد عقده های روانی در آینده می شود. این در حالی است که برآورده کردن سریع خواسته ها نیز باعث عدم تطبیق این انسان با موقعیت های پیش رو در زندگی آینده می‌شود.

 

مسئله ای که باکمی برنامه ریزی و مدیریت قابل حل می باشد. برای مثال در جلسه خانوادگی که اعضای خانواده دور هم هستند می توان در این مورد با کودکان صحبت کرد، به طور مثال سالی دو الی سه بار در موقعیت ها و مناسبت های مختلف قرار گذاشت که برای کودک اسباب بازی تهیه کرد یا  برای تولد او یا برای عید غدیریا عید نوروز به عنوان عیدی به او اسباب بازی داد.

 

 

در حقیقت اینکه از خریدن و نخریدن مثلا اسباب بازی دائماً به عنوان وسیله ای برای تشویق و تنبیه کودک استفاده سود،  باعث ایجاد انگیزه های بیرونی برای تثبیت رفتار می‌شود، در حالی که ما برای داشتن انسان های با تقوا تا جایی که می‌توانیم باید روی انگیزه‌های درونی کار کنیم که در اینجا فرصت پرداختن به این مسئله نیست.

 

 

آشنایی با رنج های زندگی در کودکی خیلی ملایم و سطحی است اما لازم است و از روی مهر و محبت زیاد یا عدم حوصله نباید فرصت در ک این رنج های ملایم و سطحی را از کودک گرفت.

 

 

مبحث دیگر که در کنار صبر و به نوعی مکمل آن است، مبحث تحمل و مقاومت است. مثلا در مورد کودک سه ساله که توان راه رفتن تا مسیری بدون خستگی را دارد استفاده از کالسکه حس راحت‌طلبی را در همین زمان کودکی دراو ایجاد و تقویت می کند، می‌توان از مسیرهای کوتاه شروع کرد و مسئولیت راه رفتن را به خود او، واگذارکرد یا در موضوع غذا خوردن باید از غذاهای انگشتی تمرین خوردن را آغاز کرد و به مرور خود کودک بدون تکیه بر پدرو مادر و البته با نظارت آن ها به تنهایی غذای خودرا میل کند، در کودکان با سن بالاتر تمرین های بزرگتر ومثل کوهنوردی هم  تمرین مناسبی برای تقویت تحمل توام با لذت استفاده از طبیعت است. 

 

در آخرفراموش نکنیم که ابزارها باید کمکی برای رشد و تعالی و پرورش ما باشند نه مانع رشد و باعث تنبلی و تن پروری و تقویت حس وابستگی و عدم مسئولیت پذیری….‌

در مباحث بعدی به بررسی ابعاد دیگر این مقوله می پردازیم …

 

تحریریه سایت باحجاب _زینب عاشری

 

 

دیدگاهتان را بنویسید